Sinop Üniversitesi öğrencileri nükleer tesisler için robot araç tasarladı

Sinop Üniversitesi öğrencileri, TEKNOFEST 2026 kapsamında nükleer tesislerde insan erişiminin riskli olduğu radyoaktif ortamlara ulaşıp uzaktan ve otonom operasyonlar yapabilecek robot araçlar tasarladı. "Nükleer İçin Robot" projesi, İstanbul'da düzenlenen TEKNOFEST 2026 Nükleer Enerji Teknolojileri Tasarım Yarışması'nda robotik sistem kategorisinde birincilik kazandı. İki zırhlı robot araç, radyasyon ölçümü, gaz kaçağı tespiti, ortam denetimi ve uzaktan müdahale görevlerini yerine getirebiliyor.

Robotlar nasıl çalışıyor?

Su Ürünleri Mühendisliği 2. sınıf öğrencisi Mustafa Cenik, robotların nükleer santrallerde yaşanabilecek kaza anlarında insan faktörü olmadan görev alacak şekilde tasarlandığını söyledi. Böyle bir durumda önce zırhlı ana aracın sahaya ulaşıp veri toplamaya başladığını anlatan Cenik, aracın yaklaşık 12 sensörlü bir algılama katmanına sahip olduğunu, "gazdan neme kadar" her veriyi toplayabildiğini belirtti. Daha küçük ve dar alanlarda ise elektrikli küçük robotun devreye girdiğini, bu robotun da radyasyon tespiti, gaz verisi toplama ve robotik kolla bazı müdahaleleri yapabildiğini ifade etti.

Zırh ne sağlıyor?

Nükleer Enerji Mühendisliği yüksek lisans öğrencisi Ahmet Utku Düşek, robotların olağanüstü durumların yanı sıra santrallerin gündelik faaliyetlerinde de kullanılabileceğini söyledi. Özel tasarlanan zırhla yüzde 93 zırhlama, yani yüzde 7 geçirgenlik sağlandığını belirten Düşek, araçların zırhsız hâlde kaza sahasında 60 dakika görev yapabilirken zırhla bu sürenin 166 dakikaya çıktığını, yani 2,5 kattan fazla zaman kazanıldığını anlattı. Bu rakamlar öğrencilerin beyanı.

Proje neden önemli?

Sinop Üniversitesi Dijital Dönüşüm Ofisi'nden Öğretim Görevlisi Süleyman Burçin Şüyun, iki aracın nükleer santrallerde insansız görev yapabilecek vasıflara sahip olduğunu söyledi. Nükleer enerji teknolojilerinin Türkiye'de de bir ihtiyaca dönüştüğünü, çok yakın zamanda ilk nükleer santralin açılacağını belirten Şüyun, bu alandaki teknolojik ihtiyaçların yerli ve milli imkânlarla öğrenciler tarafından karşılanabilmesini öncelikli hedef olarak gördüklerini ifade etti.

Muhabir: Berk Küçük